Blog

Wijsheid uit de woestijn door Wim Palstra

De Woestijnvaders: een oud verhaal dat ook nu nog te denken geeft.

Inleiding

Hoe actueel in deze tijd waar wij voortgejaagd worden, en voortdurend overweldigd worden door de geluiden van het stadsgewoel en ons menselijk verkeer. Hoe anders dit woestijnleven ook was dan wij nu leven, zij stonden wel met beide benen op de grond. Bij al hun afzondering bleven ze medemenselijk betrokken.

Zoals Pambo, een van hen. laat zien: ‘Heb mededogen met iedereen. Want als je je betrokken bent bij het lijden en de pijn van anderen, opent dat de weg om vrijmoedig tot God te spreken.’

Wie zich afvraagt waar het geheim van hun opofferende levenswijze en wijsheid vandaan komt die komt terecht bij een diepe verbondenheid met God en een verlangen om radicaal Christus na te volgen. Voor ons een hele uitdaging om uit dezelfde bron te putten en tot een eigentijdse radicale levenswijze, en levenswijsheid te komen. Mede vanuit hun inspiratie.

Wim Palstra

 

Inspiratie uit de woestijn.

Mensen in deze tijd zijn geïnteresseerd in levensverhalen; denk aan de vlogs en blogs en hun vele volgers. Vaak zie je dat deze  vluchtig zijn en weinig diepgang hebben. Maar er zijn ook mensen die op zoek zijn naar inspiratie en naar meer diepgang in hun leven. Dat blijkt uit de belangstelling voor spirituele bewegingen, uit interesse voor yoga, mindfulness en meditatie en uit de toegenomen belangstelling voor het kloosterleven en het daarbijhorende gedachtengoed.

Een groeiende belangstelling is er ook voor de levensverhalen, raadgevingen en wijsheden van woestijnmonniken uit de vroeg-christelijke tijd.

Dat alles zal ongetwijfeld te maken hebben met de weerstand tegen veel kerkelijk geloofsleven en instituties die weinig inspiratie bieden. En een bovenwereldse theologie die niet boeit. Maar het belangrijkste is: woestijnvaders -er zijn ook enkele moeders- hebben blijkbaar mensen echt iets te vertellen: hun ongekunstelde, vaak radicale levenswijze, en hun praktische, verrassende levenslessen.

Mattias Rouw schreef in zijn schitterende boek   ‘Woestijnvaders, inspiratie voor  nu’: “Hun levens getuigen van heel diepe, door-leefde lessen, geslepen en gevormd door het woestijnleven. Enerzijds dat onbezonnene, dat avontuurlijke. Ze gingen er gewoon voor. Anderzijds het praktische, hun levensverhalen liepen over van de inspiratie.”

Wie waren deze mannen en vrouwen die deel uitmaakten van een intrigerende monniken-beweging ?

Vanaf de 3e eeuw trokken bijzondere karakters met namen als Gregorius de Grote, Poimen van Stetis, Theoforus de Kluizenaar, Johannes Climacus, Maris uit Egypte en Syncretia van Alexandrie

de Egyptische woestijn in op zoek naar spirituele ontwikkeling, wijsheid en inspiratie.  Eeuwenlang hebben deze woestijnvaders en -moeders hun wijsheden geleefd en aan elkaar doorgegeven. 

En ook nu nog verrassen ze ons met hun praktische tips, hun provocerende spreuken en diepe wijsheden. 

Ze worstelden met  dezelfde vragen als die wij ons stellen: wie ben ik? wat is goed en juist om te doen? wat geeft zin aan mijn leven? en hoe heeft God daarmee te maken?

Neem nu Mozes de Donkere, die leefde in de 4e eeuw en ook wel ‘Ethiopier’ wordt genoemd.  Hij was slaaf van een hooggeplaatste Egyptenaar, sloot zich aan bij een rovers-bende en kwam -op de vlucht- in contact met Macarius de Grote. Hij raakte zo onder de indruk van diens manier van leven dat hij besloot monnik te worden.  Met zijn nederige houding werd hij de monnik van het ‘niet oordelen’ en ‘elkaar vergeven’.Zonder te moraliseren riep hij op: ‘Door te oordelen over een ander leid je de aandacht van jezelf af en zie je je eigen fouten niet. De fouten van een ander vallen snel op, maar voor de ander ben jij een ander.’  Heel actueel als je kijkt naar wat op sociale media gebeurt, of wat er allemaal over vluchtelingen wordt geroepen.

Neem Pambo van Nitrië. Zoals de meeste woestijnvaders leefde hij in totale stilte en moet ook hij weinig hebben van veel discussies en theoretische verhandelingen, dat is vaak drijfzand.   Hij was de monnik van het zwijgen; soms duurde het weken voordat hij antwoord gaf.

Toen Theofilus, bisschop van Alexandrië, op bezoek kwam waren de monniken zeer vereerd; ze vroegen vader Pambo enige woorden te spreken. Maar die zei: ‘als hij niets kan leren van mijn zwijgen, is er ook geen hoop dat hij iets zou leren van mijn spreken.’

Nergens wordt je meer geconfronteerd met je menselijkheid en de kracht van je ziel dan in de stilte.

 p.s.  Bierbrouwerij TONGVAL is eveneens door (het boek over de ) woestijnvaders geinspireerd geraakt. ‘Wij  geloven dat het drinken van bier meer is dan je dorst lessen. Tongval wil de tijd even stilzetten en het bier delen, gelijk het leven.’

Daartoe hebben zij tot nu 2 speciale bieren gebrouwen: ‘Mozes de Donkere’ en ‘Gregorius van Nyssa’ (beiden uitverkocht helaas!). 

Print Friendly, PDF & Email
Real Time Web Analytics